Atlas UKM20 Ultrasonik Kalorimetre: Teknik İnceleme ve Satın Alma Rehberi 2026
Atlas UKM20, merkezi ısıtma sistemine sahip binalarda daire bazlı enerji ölçümü için tasarlanmış MID onaylı bir ultrasonik kalorimetredir. EN 1434 standardına tam uyumlu olan cihaz; 10 yıl pil ömrü, hareketli parça içermeyen ultrasonik tasarımı ve M-Bus uzaktan okuma desteğiyle öne çıkmaktadır.
İçindekiler
- Kalorimetre Nedir?
- Ultrasonik mi, Mekanik mi?
- Atlas UKM20 Özellikleri
- Teknik Özellikler Tablosu
- Hangi DN Modeli Seçmeli?
- M-Bus ve Uzaktan Okuma
- Yasal Zorunluluk
- Enerji Gideri Paylaşım Hesabı
- Kurulum Rehberi
- Sık Sorulan Sorular
Kalorimetre (Isı Sayacı) Nedir?
Kalorimetre; merkezi ısıtma sistemine sahip binalarda dairenin ne kadar ısı tükettiğini ölçen elektronik bir cihazdır. Kalorife suyunun daireye giriş sıcaklığı ile daireden çıkış sıcaklığı arasındaki farkı ve geçen su miktarını hesaplayarak toplam enerji tüketimini kilowatt-saat (kWh) olarak gösterir.
Cihaz üç temel bileşenden oluşur:
- Debimetre: Radyatörlerde dolaşan su miktarını ölçer.
- Sıcaklık Sensör Çifti: Gidiş ve dönüş hattı sıcaklığını ölçer.
- Hesaplama Ünitesi: Tüketilen ısı miktarını hesaplar ve geçmiş dönem verilerini kaydeder.
Ultrasonik mi, Mekanik mi? Fark Nedir?
Kalorimetreler temelde iki teknolojiyle üretilir: mekanik ve ultrasonik. Atlas UKM20 ultrasonik teknolojiyle çalışır; bu tercih hem uzun vadeli performans hem de maliyet açısından önemli avantajlar sunar.
| Kriter | Atlas UKM20 (Ultrasonik) | Mekanik Kalorimetre |
|---|---|---|
| Çalışma Prensibi | Ses dalgasıyla su hızı ölçümü | Pervane dönüş sistemi |
| Hareketli Parça | Yok | Var (pervane zamanla aşınır) |
| Ölçüm Hassasiyeti | Çok yüksek (lineer) | Orta |
| Ömür | Mekanikten 2 kat uzun | Daha kısa |
| Minimum Debi | 0,05 m³/saat | Daha yüksek eşik |
| Pil Ömrü | 10 yıl | Genellikle daha kısa |
| Bakım İhtiyacı | Çok az | Daha sık |
Mekanik kalorimetrelerde pervane mekanizması zamanla aşınarak ölçüm hataları oluşturur. Ultrasonik modellerde ölçüm hiçbir fiziksel temas olmaksızın gerçekleşir; su yalnızca boru içinden geçer. Bu tasarım hem uzun ömürlülüğü hem de ölçüm doğruluğunu güvence altına alır.
Atlas UKM20 Öne Çıkan Özellikleri
- MID Onaylı ve EN 1434 Uyumlu: Avrupa Ölçüm Enstrümanları Direktifi'ne tam uygunluk; yasal zorunlulukları karşılar.
- 10 Yıl Pil Ömrü: Düşük enerji tüketimli tasarım sayesinde pil değişimi gerekmez, bakım maliyeti minimumdur.
- Hareketli Parça Yok: Ultrasonik ölçüm prensibi ile mekanik sayaçlara göre 2 kat daha uzun ömür.
- Düşük Debide Ölçüm: 0,03 m³/saat (30 lt/saat) gibi çok düşük debilerden itibaren ölçüm başlar.
- Manyetik Olmayan Teknoloji: Dış manyetik etkenlere karşı güvenilir ve doğru ölçüm sağlar.
- M-Bus Destekli: Standart M-Bus ve Optik arayüz ile merkezi uzaktan okuma sistemlerine kolayca entegre olur.
- Ayrılabilir LCD Ekran: Hesaplama ünitesi gövdeden ayrılarak daha kolay okunabilecek bir konuma monte edilebilir.
- Son 12 Ay Tüketim Hafızası: Geçmiş tüketim verilerine LCD ekrandaki istatistik menüsünden ulaşılabilir.
- Geniş Sıcaklık Aralığı: 5°C ile 90°C arasında ölçüm yapabilir; minimum sıcaklık farkı eşiği 0,1°C'dir.
- Yüksek Basınç Dayanımı: Test basıncı 16 bar, minimum çalışma basıncı 2 bardır.
Teknik Özellikler
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Model | Atlas UKM20 |
| Boru Çapı (DN) | DN20 (3/4 inç) |
| Bağlantı Tipi | 3/4" dişli (union/rekor) |
| Nominal Debi (qp) | 2,5 m³/saat |
| Minimum Debi (qi) | 0,05 m³/saat |
| Ölçmeye Başlama Debisi | 0,03 m³/saat (30 lt/saat) |
| Sıcaklık Ölçüm Aralığı | 5°C – 90°C |
| Min. Hesaplama Sıcaklık Farkı | 0,1°C |
| Maks. Çalışma Basıncı (MAP) | 16 bar |
| Min. Çalışma Basıncı | 2 bar |
| Pil Ömrü | 10 yıl |
| İletişim Arayüzü | M-Bus + Optik (standart) |
| Opsiyonel Arayüz | Pulse, RF |
| Teknoloji | Ultrasonik (manyetik olmayan) |
| Standart | EN 1434 / TS EN 1434 |
| Onay | MID (Avrupa Ölçüm Direktifi) |
| Ekran | LCD (gövdeden ayrılabilir) |
| Rekor Takımı | Dahil DEĞİLDİR |
Önemli Not: Atlas UKM20, rekor takımı dahil olmadan sevk edilmektedir. Boru bağlantısı için 3/4" rekor takımını ayrıca temin etmeniz gerekebilir. Sipariş öncesinde mevcut tesisatınızı kontrol edin.
Hangi DN Modeli Seçmeli?
Atlas UKM serisinde doğru modeli seçmek için boru çapını (DN) bilmek gerekir. Yanlış DN seçimi ölçüm hatalarına ve montaj sorunlarına yol açar.
| Model | DN (mm) | Boru Çapı | Nominal Debi (m³/h) | Min. Debi (m³/h) | Kullanım Alanı |
|---|---|---|---|---|---|
| UKM15 | 15 | 1/2" | 0,60 – 1,50 | 0,012 – 0,03 | Küçük stüdyo daire |
| UKM20 | 20 | 3/4" | 2,50 | 0,05 | Standart konut dairesi |
| UKM25 | 25 | 1" | 3,50 | 0,07 | Büyük daire / küçük ofis |
| UKM32 | 32 | 1"1/4 | 6,00 | 0,06 | Ticari alan / dükkân |
| UKM40 | 40 | 1"1/2 | 10,00 | 0,10 | Endüstriyel / büyük tesisat |
Türkiye'deki standart konut dairelerinin büyük çoğunluğunda 3/4" (DN20) boru kullanılır. Bu nedenle UKM20, konutlarda en yaygın tercih edilen modeldir. Boru çapınızdan emin değilseniz montaj öncesinde bir tesisatçıya danışmanızı öneririz.
M-Bus ve Uzaktan Okuma
M-Bus (Meter Bus), ısı, su ve gaz sayaçlarında uzaktan okuma için kullanılan endüstri standardı bir iletişim protokolüdür. Atlas UKM20, standart olarak M-Bus ve Optik arayüzle birlikte gelir.
M-Bus sayesinde sağlanan faydalar:
- Sayaç okuma personeli kapı kapı dolaşmak zorunda kalmaz; tüm daireler merkezi sistemden okunur.
- Bina yönetimi, tüm dairelerin anlık tüketim verilerini tek ekrandan takip edebilir.
- Son 12 aylık tüketim istatistikleri cihazın LCD ekranından görüntülenebilir.
- Opsiyonel RF veya Pulse arayüzüyle kablosuz uzaktan okuma sistemlerine de entegrasyon sağlanabilir.
Yasal Zorunluluk: 5627 Sayılı Enerji Verimliliği Kanunu
5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu ve 26847 sayılı yönetmelik gereğince; merkezi veya bölgesel ısıtma sistemine sahip, birden fazla bağımsız bölümü bulunan tüm binalarda her daireye kalorimetre takılması zorunludur.
Bu yükümlülük kapsamında dikkat edilmesi gereken önemli noktalar şunlardır:
- Kullanılacak kalorimetrenin MID onaylı olması zorunludur. Atlas UKM20 bu şartı karşılar.
- Isı sayaçları 5 yılda bir yasal damga muayenesine tabi tutulmalıdır.
- Satın alırken ürünün üretim yılı damgasını (örnek: M26 = 2026 üretim) kontrol etmek, kalan geçerlilik süresi açısından önem taşır.
Enerji Gideri Paylaşım Hesabı
Kalorimetrenin okuduğu değer, dairenin ısıtma faturasını doğrudan belirler. Yönetmelikte tanımlanan paylaşım formülü şu şekilde işler:
P = P1 + P2
- P1 = 0,70 × M × (S / St) — Binanın toplam faturasının %70'i, her dairenin kalorimetre okumasına göre dağıtılır.
- P2 = 0,30 × M × (A / At) — Kalan %30, dairenin m² büyüklüğüne göre paylaştırılır.
Bu formülde; M binanın toplam ısı tüketim tutarını, S dairenin kalorimetre okuma değerini, St tüm kalorimetre okumalarının toplamını, A dairenin m² alanını ve At binanın toplam m² alanını ifade eder.
Hatalı veya ölçüm yapmayan bir kalorimetre, dairenin gerçek tüketiminden fazla veya az faturalandırılmasına neden olur. Bu nedenle hassas ve onaylı bir cihaz kullanmak hem yasal hem de ekonomik açıdan kritik öneme sahiptir.
Kurulum ve Montaj Rehberi
Atlas UKM20'nin doğru çalışabilmesi için montajda aşağıdaki kurallara dikkat edilmelidir:
- Yetkili montaj: Yanlış yön montajı veya hatalı bağlantı ölçüm hatalarına yol açar; yetkili bir tesisatçı tarafından kurulum önerilir.
- Akış yönü: Cihaz üzerindeki ok işareti, suyun akış yönünü gösterir. Bu yöne uygun montaj zorunludur; ters bağlantı cihazı çalışmaz hale getirir.
- Rekor takımı: Ürün rekor dahil gelmemektedir. 3/4" rekor takımını ayrıca temin etmeniz gerekebilir.
- Filtre önerisi: Kirli veya kireçli sularda kalorimetre girişine Y-tipi filtre takılması cihazın ömrünü uzatır ve ölçüm doğruluğunu korur.
- Damga kontrolü: İlk kullanımdan önce MID onay damgasının ve üretim yılı kodunun (M26 gibi) yerinde olduğunu teyit edin.
Sık Sorulan Sorular
Atlas UKM20 kalorimetre ne işe yarar?
Atlas UKM20, merkezi ısıtma sistemine sahip binalarda dairenin gerçek ısı tüketimini ölçer. Gidiş ve dönüş hattı sıcaklık farkını ve geçen su miktarını hesaplayarak harcanan enerjiyi kWh cinsinden gösterir. 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu kapsamında merkezi ısıtmalı binalarda kullanımı zorunludur.
Atlas UKM20 ile mekanik kalorimetre arasındaki fark nedir?
Atlas UKM20 ultrasonik teknolojiyle çalışır; hareketli parçası yoktur, mekanik sayaçlara göre 2 kat daha uzun ömürlüdür ve çok daha düşük debilerde ölçüm yapabilir. Mekanik kalorimetreler pervane sistemiyle çalıştığından zamanla aşınarak ölçüm hataları oluşturabilir.
Atlas UKM20 hangi boru çapına uygundur?
UKM20, DN20 (3/4 inç) boru çapı için tasarlanmıştır. Nominal debisi 2,5 m³/saat, minimum debisi 0,05 m³/saattir. Türkiye'deki standart konut dairelerinin büyük çoğunluğu 3/4 inç borulu olduğundan UKM20 en yaygın tercih edilen modeldir.
Isı Pay ölçer 5 yılın sonunda değiştirilmeli mi?
Üretim tarihinden itibaren 5 yılını dolduran ısı pay ölçerlerin (kalorimetre) akredite servis ya da laboratuvarlarda muayene ve kalibrasyonu zorunludur ve kalibrasyon için cihazın kendisi kadar ücret talepedilir. Ölçüm hatalı veya arızalı ise cihazın Atlas UKM20 ultrasonik kalorimetreyle değiştirilmesi gerekir. Ayrıca kalorimetrelerin kullanım ömrü 5 yıl olduğu için kalibrasyon yaptırmak yerine yeni cihaz alınması tavsiye edilir.
Rekor takımı ürünle birlikte geliyor mu?
Hayır. Atlas UKM20, rekor takımı dahil olmadan sevk edilmektedir. Boru bağlantısı için 3/4 inç rekor takımı ayrıca temin edilmelidir. Sipariş öncesinde mevcut tesisatınızı kontrol ediniz.
Kalorimetrenin yasal damga muayenesi zorunlu mu?
Evet. Türkiye'de ısı sayaçları 5 yılda bir yasal olarak yeniden damgalanmalıdır. Atlas UKM20 MID onaylı olduğundan bu zorunluluğu karşılar. Satın alırken M26 gibi üretim yılı damgasını kontrol etmeniz önerilir.